Bà ngoại 58 tuổi sang Mỹ chăm cháu, đêm tắm cho bé, cháu chỉ vào mũi tôi nói một câu khiến tôi mua vé về ngay…….
Năm 58 tuổi, tôi tưởng mình là người phụ nữ có phúc. Chồng mất sớm hơn hai mươi năm, tôi một mình nuôi con gái – Mai – từ tay trắng thành chủ một cửa hàng vật liệu xây dựng ở Bình Dương. Tôi bốc vác, ăn cơm hộp giữa bụi xi măng, tích cóp từng đồng để có nhà, có xe, có chút tài sản tuổi già. Mai là tất cả. Nó đỗ đại học, đi học xa, rồi sang Mỹ làm việc. Tôi mất ngủ cả tháng trời vì nhớ con.
Rồi Mai cưới Hoàng. Lần đầu gặp, tôi không thích ánh mắt hắn – cười rất rộng nhưng mắt lúc nào cũng láo liên tính toán. Hôm đó ăn cơm ở nhà tôi, Hoàng nhìn quanh căn nhà ba tầng, bãi đỗ xe, cửa hàng rồi hỏi: “Mẹ có mỗi chị Mai thôi hả? Sau này chị ấy sướng rồi.” Tôi cấn trong lòng, nhưng nhìn Mai cười hạnh phúc, tôi tự trách mình nghĩ nhiều.
Cưới xong, chúng sang Mỹ. Ba năm đầu, Mai gọi điện thường xuyên, lúc khóc lúc cười. Đến năm thứ tư, nó sinh con trai – Pin. Tôi nhìn cháu qua màn hình khóc òa, chạy ra tiệm vàng mua vòng gửi sang. Rồi số lần Mai gọi thưa dần.
Một đêm cuối năm, Mai gọi video, mặt tái xanh, mắt sưng húp. Nó khóc: “Mẹ ơi, Hoàng khởi nghiệp áp lực lắm, con vừa đi làm vừa chăm Bin, kiệt sức rồi. Mẹ sang giúp con vài tháng được không? Con xin mẹ.” Tim tôi se lại. Tôi gật đầu. Lúc đó tôi đã quen ông Bình – một giáo viên về hưu, hiền lành, hay đạp xe mang cháo hành sang khi tôi đau đầu. Nhưng con gái cần mẹ, tôi sắp xếp sang Mỹ.
16 tiếng bay với một phụ nữ gần 60 là cực hình. Chân sưng phù, lưng đau ê ẩm, nhưng lòng tôi háo hức. Tôi tưởng tượng Pin chạy lẫm chẫm gọi bà ngoại, mâm cơm gia đình quây quần. Tôi mang theo ba vali lớn: quần áo của tôi chỉ một góc, còn lại là cá khô, mực một nắng, nấm hương, thuốc cảm, dầu gió, quần áo cotton cho cháu, cả mắm ruốc, mắm nêm, cà pháo muối – mùi quê hương nén chặt trong từng tấc hành lý.
Ra sân bay, Mai chạy đến ôm tôi. Nó gầy quá, mắt thâm quầng. Tôi hỏi Hoàng đâu, nó cúi mặt: “Anh ấy họp đột xuất, không xin nghỉ được.” Tôi hơi chạnh lòng nhưng rồi bỏ qua. Ra bãi đỗ xe, chiếc xe hơi đời mới bóng loáng làm tôi ngỡ ngàng. “Con đổi xe khi nào?” Mai cười trừ: “Xe trả góp thôi mẹ.” Về đến nhà – một căn biệt thự hai tầng khang trang, có bãi cỏ rộng, gara riêng – tôi sững người. “Nhà này tụi con mua rồi.” Mai nói lý nhí. Mua rồi? Một căn nhà triệu đô, chiếc xe sang, mà nó khóc lóc vì kiệt quệ tài chính? Tôi bắt đầu có những dấu hỏi chấm.
Bước vào trong, phòng khách bừa bộn như bãi chiến trường. Hoàng từ trên lầu đi xuống, mặc đồ ngủ lụa, tay cầm điện thoại, mắt vẫn dán vào màn hình. “Mẹ qua rồi à? Chuyến bay ổn chứ?” Không hỏi han mệt mỏi, không phụ xách vali – Hoàng chỉ nhìn ba cái vali to tướng của tôi rồi nhíu mày: “Sang có mấy tháng, mẹ tha lôi nhiều đồ thế làm gì? Rác rưởi bên này thiếu gì.” Nói xong quay lưng bỏ đi.
Buổi tối đầu tiên, tôi nấu canh chua cá lóc, thịt kho, rau muống luộc. Pin reo hò, Mai rơm rớm nước mắt. Hoàng bước xuống, nhìn mâm cơm rồi bảo: “Sao mẹ nấu đồ Việt nhiều mùi nước mắm thế? Ám hết vào rèm cửa.” Hắn lấy bánh mì sandwich ra ăn, bỏ mặc ba bà cháu.
Tôi trằn trọc đêm đầu tiên. Một linh cảm chẳng lành bủa vây.
Sáng hôm sau tôi dậy sớm, nấu nồi cháo hoa, tráng trứng cuộn. Mai xuống sau, mắt sáng lên, ăn hai bát. Hoàng bước vào, thấy cháo thì gắt: “Sáng ra không có bánh mì, trứng ốp la à? Đồ ăn Việt Nam vừa mất thời gian vừa không đủ chất.” Hắn rót sữa, đóng sầm cửa bỏ đi, không chào mẹ vợ.
Đến ngày thứ ba, Mai đưa cho tôi một tờ giấy A4 in dày đặc đầu việc: đi siêu thị theo thực đơn tuần, phân loại đồ giặt, phơi đồ, ủi quần áo cho Hoàng, đón Pin lúc 3 giờ chiều, dọn dẹp hút bụi hai tầng nhà, cắt cỏ và nhổ cỏ sân sau, nấu cơm tối, rửa bát, lau bếp, mang máy cắt cỏ đi bảo dưỡng. “Tụi con bận quá mẹ ạ. Vận động tay chân chút cho khỏe người.” Tôi tặc lưỡi: thôi, mình là mẹ, vắt kiệt sức già thì vắt.
Cuộc sống của tôi biến thành cỗ máy. 5 rưỡi sáng dậy nấu ăn, chuẩn bị hộp cơm trưa cho chúng. 7 giờ dắt Pin ra đầu phố đợi xe buýt. 8 giờ bắt đầu dọn dẹp căn nhà rộng đến rợn người. Tôi lóng ngóng với máy hút bụi cỡ lớn, máy giặt lồng ngang toàn nút tiếng Anh, nhiều lần làm hỏng đồ và bị Hoàng cằn nhằn. Tôi đi bộ gần ba cây số ra siêu thị, xách hai túi nặng trĩu về trong gió lạnh. Chiều hì hục đẩy máy cắt cỏ nặng trịch, mùi xăng lẫn mùi cỏ vụn làm tôi say sẩm. Đứng rửa bát, lưng đau buốt như có nghìn mũi kim châm, đôi tay chai sạn bong chóc vì hóa chất tẩy rửa.
Nhưng điều tàn nhẫn nhất là thái độ coi những hy sinh đó là lẽ đương nhiên. Một chiều, sau một ngày quay cuồng, tôi ngồi phịch xuống ghế sofa chưa đầy 5 phút. Hoàng đi làm về, ném cặp lên bàn, nhìn bãi cỏ trước nhà chưa cắt: “Sao sân chưa cắt hả mẹ? Cuối tuần bạn bè con qua, để cái sân như bãi hoang, người ta cười cho.” Tôi nhẹ nhàng: “Hôm nay mẹ bận dọn nhà kho với ủi đồ, chiều lại đi siêu thị mua thịt bò theo ý con nên chưa kịp cắt.” Hoàng trừng mắt: “Có mỗi việc ở nhà mà mẹ cũng không sắp xếp xong hả? Sức bốc mẹ ở Việt Nam làm chủ xưởng cơ mà, sang đây nhàn hạ thế này đã than mệt rồi.” Hắn bỏ lên lầu. Tôi đứng chôn chân: “có mỗi việc ở nhà” – nguyên một ngày vắt kiệt sức, trong mắt con rể, tôi chỉ là kẻ ăn bám.
Tối hôm đó, đi ngang qua phòng ngủ chúng, tôi thấy Hoàng nằm lướt điện thoại, Mai đang bóp vai đấm lưng cho chồng. Không ai nhớ dưới bếp có bà già 60 tuổi chưa kịp ăn tối, đang xoa dầu gió vào cái lưng đau buốt.
Giữa đêm, tôi nhận được tin nhắn của ông Bình từ Việt Nam:……………………………….
Mời quý đọc giả đọc phần PHẦN 2 của câu chuyện
TẠI ĐÂY
“Lan à, bên đó lạnh không?” Chỉ một câu. Giữa căn nhà triệu đô, không ai hỏi tôi có đau lưng không, có lạnh không. Vậy mà nửa vòng trái đất, một người đàn ông không máu mủ lại lo cho tôi từng chút. Nước mắt tủi thân trào ra. Ông Bình bảo: “Tôi biết ngay mà. Bữa trước phụ bà xếp hành lý, tôi có mua gửi vào đáy vali túi thuốc cảm, dầu tràm với mấy miếng rán giữ nhiệt. Nhớ lấy ra dùng, đừng để lạnh thấm vào khớp.” Tôi lật đáy vali, quả nhiên có túi vải xanh lam, bên trong là thuốc men, trà gừng, và tờ giấy gấp tư với nét chữ nghiêng dặn dò cách dùng từng loại.
Tôi ngồi bệt xuống sàn, ôm túi thuốc khóc như trẻ con. Ở quê có người nhớ tôi lạnh hay nóng, còn dưới mái nhà này, tôi chỉ là cỗ máy câm lặng.
Đêm đó, ra lấy nước, tôi nghe Hoàng và Mai bàn chuyện trên lầu. “Anh nói rồi, mẹ em qua đây là đỡ được một đống tiền thuê người. Tháng nào em cũng than thiếu tiền, giờ có osin miễn phí rồi còn đòi hỏi gì nữa.” Mai thở dài: “Nhưng mẹ dạo này tiều tụy quá.” Hoàng cười nhạt: “Tuổi gì mà tuổi? Mẹ em dân lao động, khỏe hơn khối người trẻ. Với lại em phải tính đường dài. Cửa hàng vật liệu, mảnh đất mặt tiền, căn nhà ba tầng của mẹ, tài sản sau này chẳng lẽ mang xuống mồ? Cứ để bà ở đây cung phụng cháu chắt, làm cho bà phụ thuộc vào mình, chút nữa vòi vĩnh bảo bà sang tên cái nhà cho tụi mình làm vốn.” Mai nhỏ nhẹ: “Anh đừng nói thẳng thừng vội, từ từ để em ỉ ôi, mẹ thương em lắm. Em khóc lóc vài bữa là mẹ móc hầu bao cho ngay.”
Tôi đứng chết lặng. Trái tim như bị bóp nghẹt. Con gái tôi, đứa tôi rứt ruột đẻ ra, đang cùng chồng bàn cách bòn rút nốt tài sản của mẹ.
Sáng hôm sau, tôi mặc bộ áo dài lụa, mái tóc búi gọn, bước ra phòng khách. Đặt tập sao kê ngân hàng xuống bàn. Hoàng đang uống cà phê, nhíu mày: “Nay mẹ mặc đồ trang trọng thế?” Tôi đều đều: “Mẹ chuẩn bị ra sân bay, chiều nay bay về Việt Nam. Cái gara đó con tự lau. Còn chuyện sổ đỏ, đừng mơ tưởng.” Tôi mở tập tài liệu: “Khoản 130 triệu mỗi tháng trả góp căn nhà này, tiền bảo hiểm xe, học phí quốc tế của Pin, cả cái thẻ tín dụng phụ mà cuối tuần nào con cũng quẹt hàng chục triệu ăn nhà hàng, mua túi xách 70 triệu – tất cả là tiền của mẹ. Các con đang sống trên sự vắt kiệt sức lao động của mẹ.”
Hoàng mặt tái mét, đập bàn: “Bà dám lén điều tra tôi? Bà già rồi, sống được mấy nỗi mà giữ khư khư cái đống tiền đó. Tôi nói cho bà biết, nếu bà bước ra khỏi cửa này, bà sẽ không bao giờ được nhìn mặt thằng Pin nữa.” Mai òa khóc: “Mẹ ơi, sao mẹ tính toán với con như vậy? Mẹ làm thế này là dồn ép tụi con vào đường cùng.”
Tôi bình thản: “Mẹ đã báo ngân hàng hủy toàn bộ lệnh thanh toán tự động từ 0 giờ sáng nay. Từ giờ, các con tự đi làm, tự kiếm tiền mà trả nợ. Mẹ không còn là cái ví của các con nữa.” Tôi kéo vali, cúi xuống ôm Pin: “Sau này lớn lên, cháu phải nhớ lời bà – đừng bao giờ lấy tình thương làm công cụ bòn rút tiền bạc.” Pin khóc gọi bà, nhưng tôi bước lên taxi.
Về đến sân bay Tân Sơn Nhất, ông Bình đứng đợi với bó hoa lay ơn đỏ. Ông đỡ vali, bảo: “Về rồi? Khuya nay tôi ninh sẵn nồi cháo tía tô, về húp một bát cho dã cái lạnh xứ người.” Nước mắt tôi lại trào, nhưng lần này là nước mắt bình yên.
Ba tháng sau, Mai gọi khóc: mọi thứ sụp đổ. Nhà bị ngân hàng đòi tịch thu, công ty của Hoàng phá sản, hắn bạo hành rồi bỏ trốn. Mai ôm Pin ra ở trọ, làm thuê rửa bát 12 tiếng mỗi ngày. Nó khóc: “Mẹ ơi, con xin lỗi, con biết lỗi rồi.”
Tôi nghe xong, lòng xót xa nhưng giọng vẫn bình thản: “Mẹ tha thứ. Mẹ sẽ mua vé cho hai mẹ con về. Nhưng về đây con phải tự xin việc, tự nuôi con. Mẹ cho tá túc, nấu bữa cơm chiều, nhưng không cho một đồng tiền nào. Con đồng ý thì về.” Mai khóc: “Con đồng ý.”
Tháng sau, Mai ôm Pin về. Nó làm kế toán cho công ty may, lương ba cọc ba đồng, gầy đi đen xạm, không còn vẻ kiêu sa phù phiếm. Nhưng mỗi tối, mâm cơm có mẹ, có con, có cháu ngoại, tôi thấy ánh mắt nó thanh thản. Nó đã biết trân trọng từng đồng tiền, biết tự tay bóp chân cho mẹ khi trời trở lạnh, biết dạy Pin khoanh tay lễ phép.
Tôi nhận ra: yêu thương con phải có giới hạn, phải đi kèm trí tuệ. Bao bọc quá mức là nuôi dưỡng ký sinh trùng. Hạnh phúc tuổi già không phải là hy sinh tất cả, mà là được sống thanh thản với lương tâm, bên cạnh những người biết trân trọng mình vì chính con người mình, không phải vì khối tài sản mình mang theo.